Ποιος μπορεί να δει ποια δεδομένα από το ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος;

Η πρόσβαση διαφέρει ανάλογα με την ομάδα χρηστών, όχι η ίδια για όλους

Το ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος δεν είναι ένα μόνο έγγραφο που βρίσκεται ανοιχτό και ταυτόσημο για όλους: ο ESPR κάνει διάκριση μεταξύ δεδομένων που είναι ορατά για όλους και δεδομένων που είναι προσβάσιμα μόνο για συγκεκριμένα μέρη. Το άρθρο 11 του ESPR (Κανονισμός (EU) 2024/1781) ρυθμίζει την τεχνική λειτουργία του διαβατηρίου και προβλέπει ότι η πρόσβαση στις πληροφορίες του διαβατηρίου διευθετείται ανάλογα με το ρόλο του χρήστη. Ένας καταναλωτής που σαρώνει τον κώδικα QR σε ένα χαλύβδινο προφίλ με ένα τηλέφωνο, βλέπει διαφορετικές πληροφορίες από μια αρχή επιτήρησης της αγοράς που συμβουλεύεται το ίδιο διαβατήριο στο πλαίσιο της ελεγκτικής της λειτουργίας. Η λογική πίσω από αυτή τη διάκριση είναι ότι το διαβατήριο πρέπει να παρέχει διαφάνεια σχετικά με την προέλευση, τη σύνθεση και την κυκλική οικονομία ενός προϊόντος, χωρίς να αναγκάζονται τις επιχειρήσεις να αποκαλύψουν τις ευαίσθητες πληροφορίες τους για όλους.

Για δεδομένα προϊόντων στην αλυσίδα, όχι για προσωπικά δεδομένα

Αυτό που περιγράφεται εδώ αφορά την πρόσβαση σε πληροφορίες προϊόντος όπως καταχωρούνται στο διαβατήριο στο πλαίσιο του ESPR: σύνθεση υλικών, προέλευση, επιδόσεις, πληροφορίες ανακύκλωσης και παρόμοια. Δεν αφορά τον χειρισμό προσωπικών δεδομένων ατόμων· γι' αυτά ισχύουν άλλοι κανόνες, όπως ο GDPR, και δεν εμπίπτουν σε αυτά που ρυθμίζουν τα άρθρα 10 και 11 του ESPR. Δεν αφορά επίσης την ελευθερία επιλογής του κατασκευαστή ή του εισαγωγέα να αποφασίσει ο ίδιος ποιος μπορεί να δει τι: η κατάταξη σε επίπεδα πρόσβασης καθορίζεται σε επίπεδο ΕΕ, γενικά στον ESPR και συγκεκριμένα ανά κατηγορία προϊόντος στις εξουσιοδοτημένες πράξεις που ακολουθούν ανά κατηγορία προϊόντος. Για χάλυβα και σίδηρο, η εξειδίκευση ανά κατηγορία προϊόντος δεν υπάρχει ακόμη, επομένως ούτε ποια δεδομένα θα είναι τελικά δημόσια και ποια μόνο για τους συμμετέχοντες στην αγορά ή τις αρχές επιτήρησης. Αυτό που είναι σίγουρο είναι η αρχή από τον ίδιο τον ESPR: μέρος των δεδομένων είναι για το ευρύ κοινό, ένα άλλο μέρος διατηρείται για μέρη με συγκεκριμένο ρόλο στην αλυσίδα ή την επιτήρηση.

Ακόμη καμία σταθερή ημερομηνία έναρξης για το χάλυβα

Δεν υπάρχει ακόμη ημερομηνία κατά την οποία αυτοί οι κανόνες πρόσβασης για χάλυβα και σίδηρο θα ισχύσουν στην πράξη. Σύμφωνα με το σχέδιο δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2025-2030, η πρώτη εξουσιοδοτημένη πράξη που συγκεκριμενοποιεί τον ESPR, αναμένεται το 2026, με υποχρεώσεις που θα ισχύσουν αργότερα. Για χάλυβα και σίδηρο, δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη εξουσιοδοτημένη πράξη, επομένως δεν υπάρχει ακόμη τίποτα οριστικό σχετικά με τα ακριβή επίπεδα πρόσβασης που θα ισχύσουν για αυτή την κατηγορία προϊόντος. Μόλις αυτή η πράξη είναι διαθέσιμη, θα ενσωματωθεί εδώ. Μέχρι τότε, δεν ισχύουν υποχρεώσεις για χάλυβα και σίδηρο από τον ESPR να έχουν ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος με διαφοροποιημένη πρόσβαση.

Τι μπορεί να κάνει ένας έμπορος ή επεξεργαστής χάλυβα με αυτό τώρα

Όποιος ασχολείται ήδη με το θέμα αυτό, θα κάνει καλά να αποσαφηνίσει πρώτα ποια στοιχεία σχετικά με ένα προϊόν κοινοποιούνται ούτως ή άλλως στους πελάτες ή στις αρχές εποπτείας, για παράδειγμα μέσω υφιστάμενων πιστοποιητικών, εκθέσεων ελέγχου ή εγγράφων παράδοσης — αυτό δίνει μια εικόνα του τι θα καταλήξει αργότερα στο «δημόσιο» τμήμα του διαβατηρίου. Στη συνέχεια, είναι χρήσιμο να καταγραφούν οι πληροφορίες που δεν προορίζονται για όλους, όπως λεπτομέρειες ακριβούς σύνθεσης, παράμετροι διεργασίας ή πληροφορίες προμηθευτών που θεωρούνται ευαίσθητες για τις επιχειρήσεις· αυτές είναι οι πληροφορίες για τις οποίες αναμένεται ότι θα υπόκεινται σε χαμηλότερο επίπεδο πρόσβασης μόλις οι κανόνες για το χάλυβα γίνουν συγκεκριμένοι. Τρίτον, είναι πρακτικό να ελεγχθεί ποιος στην ίδια αλυσίδα παραγωγής θα διαδραματίζει αργότερα ποιο ρόλο — κατασκευαστής, εισαγωγέας, έμπορος, επεξεργαστής — επειδή ο ρόλος στην αλυσίδα καθορίζει ποιο επίπεδο πρόσβασης ισχύει, όχι το αίτημα της ίδιας της επιχείρησης. Τέλος: επειδή η ειδική ανά ομάδα προϊόντων συμπλήρωση για το σίδηρο και το χάλυβα πρέπει ακόμη να έρθει, δεν υπάρχει προς το παρόν κανένας λόγος να διαμορφώσουν οι επιχειρήσεις τα συστήματά τους οριστικά σύμφωνα με ένα συγκεκριμένο καταμερισμό δικαιωμάτων πρόσβασης· ωστόσο, είναι χρήσιμο να ταξινομηθούν τα ίδια στοιχεία εγκαίρως σε αυτά που πιθανώς θα γίνουν δημόσια και αυτά που πιθανώς θα παραμείνουν περιορισμένα, ώστε η μετάβαση να γίνει αργότερα πιο γρήγορα.

Όπου αναφέρεται: άρθρο 10 και 11 της ESPR

Το άρθρο 10 της ESPR (Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1781) περιγράφει τις απαιτήσεις που πρέπει να πληροί το περιεχόμενο του ψηφιακού διαβατηρίου προϊόντος, συμπεριλαμβανομένου του τύπου των πληροφοριών που περιλαμβάνονται σε αυτό. Το άρθρο 11 του ίδιου κανονισμού ρυθμίζει το τεχνικό σχεδιασμό και τη λειτουργία του διαβατηρίου, και σε αυτό προβλέπεται ότι η πρόσβαση στα στοιχεία διαφοροποιείται ανάλογα με την ομάδα χρηστών, ώστε κάθε χρήστης να μην βλέπει τα ίδια στοιχεία. Η ακριβής υλοποίηση ανά ομάδα προϊόντος — συμπεριλαμβανομένου του σιδήρου και του χάλυβα — προκύπτει από τις εξουσιοδοτημένες πράξεις που η Επιτροπή πρέπει ακόμη να θεσπίσει βάσει του κανονισμού αυτού.

Όποιος θέλει να παρακολουθήσει το θέμα αυτό, κάνει καλά που ταξινομεί εγκαίρως τις ίδιες πληροφορίες προϊόντος σε αυτές που πιθανώς θα είναι δημόσιες και αυτές που πιθανώς θα έχουν περιορισμένη πρόσβαση, και παρακολουθεί τη δημοσίευση της εξουσιοδοτημένης πράξης για το σίδηρο και το χάλυβα — μόλις υπάρξει, η ταξινόμηση θα γίνει συγκεκριμένη εδώ.

Με ποιες πληροφορίες βασίζεται

Ο κανονισμός είναι διαθέσιμος στο EUR-Lex. Παραπέμπουμε ανά ισχυρισμό· δεν χρειάζεται να μας πιστέψετε.

Τι πρέπει να κάνετε συγκεκριμένα

Τι αναμένεται από εσάς

Το διαβατήριο προϊόντος δεν είναι ένα έγγραφο με ένα ενιαίο επίπεδο πρόσβασης. Το ESPR προβλέπει ιεραρχημένη πρόσβαση: ορισμένα δεδομένα είναι ορατά σε όλους μέσω του κωδικού QR στο προϊόν, άλλα μόνο σε μέρη με συγκεκριμένο ρόλο στην αλυσίδα, και άλλα πάλι μόνο σε αρχές εποπτείας. Το άρθρο 10 του ESPR (Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1781) αναφέρει αυτή τη διάκριση ως προϋπόθεση για το διαβατήριο, και το άρθρο 11 περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο αυτό λαμβάνει τεχνική και οργανωτική μορφή. Για μια εταιρεία που επεξεργάζεται ή επανατοποθετεί χάλυβα, αυτό σημαίνει ότι πρέπει να σκεφθεί ποιος έχει πρόσβαση σε ποιο μέρος των δεδομένων σε ποια χρονική στιγμή.

Διάκριση μεταξύ δημόσιων και περιορισμένων δεδομένων

Ένα μέρος των δεδομένων του διαβατηρίου είναι προσβάσιμο σε όλους όσους σκανάρουν τον κωδικό QR: έναν τελικό χρήστη, έναν αγοραστή σε μια κατασκευαστική εταιρεία, έναν επόπτη που βρίσκεται εν κινήσει. Ένα άλλο μέρος προορίζεται μόνο για μέρη με αιτιολογημένο συμφέρον, όπως οι εταιρείες ανακύκλωσης που χρειάζονται τη σύνθεση του υλικού ή τα πιστοποιητικά σώματα. Για μια μεσαία μεταλλουργική εταιρεία, αυτό σημαίνει ότι το ερώτημα "ποιος μπορεί να δει τι και ποιος όχι" πρέπει να απαντηθεί ήδη κατά την σύνταξη του διαβατηρίου, όχι αργότερα. Αυτό θίγει άμεσα το ερώτημα εάν τα δεδομένα που είναι ευαίσθητα για το εμπόριο σχετικά με χάλυβα πρέπει να δημοσιοποιηθούν: δεν χρειάζεται το σύνολο του περιεχομένου του διαβατηρίου να είναι ορατό σε όλους.

Σύνδεση της πρόσβασης με τον ρόλο στην αλυσίδα

Το άρθρο 11 περιγράφει ότι το επίπεδο πρόσβασης μπορεί να εξαρτάται από το ρόλο του μέρους που ζητά τα δεδομένα: κατασκευαστής, εισαγωγέας, διανομέας, τελικός χρήστης, αρχή εποπτείας της αγοράς ή διαχειριστής αποβλήτων. Για ένα χαλυβουργείο που αγοράζει ημικατεργασμένα προϊόντα και τα επανατοποθετεί, αυτό σημαίνει ότι ο δικός της ρόλος στην αλυσίδα καθορίζει ποια δεδομένα είναι ορατά και ποια όχι. Ένας έμπορος που επανατοποθετεί το υλικό σε μια κατασκευαστική εταιρεία μεταδίδει επίσης ένα κομμάτι ευθύνης: ο αγοραστής πρέπει να έχει πρόσβαση στα δεδομένα που είναι σχετικά για την εφαρμογή και την επεξεργασία, όπως ο τύπος χάλυβα και η σύνθεση.

Διασφάλιση ότι οι αρχές εποπτείας έχουν πάντα πρόσβαση

Εκτός από την ιεραρχημένη πρόσβαση για τα μέρη της αγοράς, υπάρχει η απαίτηση ότι οι αρχές εποπτείας (αρχές εποπτείας της αγοράς και τελωνείο) πρέπει να έχουν πρόσβαση στο πλήρες διαβατήριο, συμπεριλαμβανομένων των τμημάτων που δεν είναι δημόσια. Για μια εταιρεία 10 έως 100 υπαλλήλων, αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να υπάρχουν δεδομένα στο διαβατήριο που να παραμένουν «κρυμμένα» από τον έλεγχο, ακόμη και αν είναι εμπορικά ευαίσθητα. Αυτή η διάκριση μεταξύ μη δημόσιων και μη ελεγχόμενων είναι ουσιώδης: τα δεδομένα μπορούν να προστατευθούν από το κοινό, αλλά ποτέ από τις αρχές που πρέπει να μπορούν να ελέγξουν αν το διαβατήριο είναι ακριβές.

Διασφάλιση ότι η δομή πρόσβασης λειτουργεί τεχνικά

Το άρθρο 11 θέτει απαιτήσεις για την τεχνική δομή: το διαβατήριο πρέπει να είναι οργανωμένο με τέτοιο τρόπο ώστε διαφορετικά επίπεδα πρόσβασης να μπορούν πραγματικά να εφαρμοστούν, όχι μόνο θεωρητικά. Για μια εταιρεία που δεν έχει το δικό της τμήμα IT που μπορεί να το φτιάξει, αυτό σημαίνει ότι η επιλογή ενός συνδέσμου φιλοξενίας είναι σχετική: η τεχνική πρέπει να διασφαλίσει ότι ένας τελικός χρήστης δεν έρχεται κατά λάθος σε επαφή με δεδομένα που προορίζονται μόνο για έναν ανακυκλώτη, και αντίστροφα.

Πού παρουσιάζονται προβλήματα στην πράξη

Μερικές καταστάσεις που συχνά προκαλούν σύγχυση στην πράξη:

Ένας έμπορος νομίζει ότι το διαβατήριο πρέπει να είναι πλήρως δημόσιο, και επομένως δημοσιεύει επίσης δεδομένα που προορίζονται μόνο για το επόμενο μέρος της αλυσίδας, όπως εσωτερικές παράμετροι διεργασίας. Αυτό συμβαίνει συχνά από προσοχή ("καλύτερα πολλά παρά λίγα"), αλλά χωρίς διάκριση μεταξύ επιπέδων πρόσβασης, οι πληροφορίες φτάνουν σε μέρη που δεν θα έπρεπε ή δεν μπορούν.

Ένα άλλο σενάριο: μια εταιρεία αποφασίζει ότι τα πάντα που δεν είναι ρητά "υποχρεωτικά δημόσια" μπορούν να απομονωθούν από όλους, συμπεριλαμβανομένων των αρχών εποπτείας. Αυτή η διάκριση μεταξύ δημόσιας και μη ελεγχόμενης έκθεσης τότε συγχέεται, με αποτέλεσμα ένας έλεγχος να παγώνει επειδή ο επιθεωρητής δεν μπορεί να προσβάσει τα υποκείμενα δεδομένα.

Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις στις οποίες ένας κατασκευαστής ζητά από ένα τρίτο μέρος να δημιουργήσει το διαβατήριό του, χωρίς να καθορίζει ποιος λαμβάνει ποια δικαιώματα πρόσβασης. Εάν αργότερα προκύψει διαφορά σχετικά με το ποιος ανέφερε ή τροποποίησε ποια δεδομένα, τότε δεν υπάρχει καμία καταγραφή του ποιος είχε πρόσβαση και πότε.

Επιπλέον, συμβαίνει ένα εταιρείας να εξισώνει τη δομή πρόσβασης του διαβατηρίου με εκείνη ενός πιστοποιητικού επιθεώρησης 3.1, ενώ πρόκειται για ένα διαφορετικό έγγραφο με διαφορετική λειτουργία και διαφορετικό κοινό. Αυτό οδηγεί σε σύγχυση σχετικά με το τι ακριβώς κοινοποιείται σε ποιον· ο τρόπος με τον οποίο ένα πιστοποιητικό επιθεώρησης 3.1 σχετίζεται με το διαβατήριο προϊόντος είναι επομένως ένα ερώτημα που συχνά τίθεται παράλληλα με αυτό.

Τέλος: μια εταιρεία συγκεντρώνει τα δεδομένα χωρίς να κάνει διάκριση μεταξύ του τι είναι τεχνικά ευαίσθητο (σύνθεση, κανονισμός) και τι είναι εμπορικά ευαίσθητο (τιμές προμηθευτών, εσωτερικές προδιαγραφές), με αποτέλεσμα να αποδειχθεί αργότερα ότι πληροφορίες ανταγωνιστικής σημασίας ήταν ορατές σε όλους.

Τι μπορείτε να τεκμηριώσετε

Μια λίστα των οποίων δεδομένων του διαβατηρίου είναι δημόσια προσβάσιμα και ποια περιορίζονται, προσαρμοσμένη στο ποια δεδομένα πρέπει να περιλαμβάνονται στο διαβατήριο προϊόντος χάλυβα πρέπει.
Μια εσωτερική απόφαση σχετικά με ποια δεδομένα χαρακτηρίζονται ως ευαίσθητα για την εταιρεία, με αιτιολόγηση του λόγου, ώστε αυτό να είναι αργότερα ανιχνεύσιμο.
Συμφωνίες με τον φιλοξενούντα φορέα σχετικά με ποια ρόλη πρόσβασης υποστηρίζονται (τελικός χρήστης, εταίρος αλυσίδας, αρχή εποπτείας) και ο τρόπος τεχνικής διαχωρισμού τους.
Μια καταγραφή του ποιος στο δικό σας εταιρεία είναι υπεύθυνος για τη χορήγηση και τη διαχείριση δικαιωμάτων πρόσβασης στο διαβατήριο.
Μια λίστα των ποιων μερών στην αλυσίδα (προμηθευτής, αγοραστής, ανακυκλωτής) χρειάζονται ποια δεδομένα, συνδεδεμένη με θέματα όπως το ποσοστό σύρματος στη σμήλτη ή τα κραματικά στοιχεία που πρέπει να δηλωθούν, ώστε να είναι σαφές ποια δεδομένα είναι σχετικά για ποιο ρόλο.
Ένα αρχείο καταγραφής τροποποιήσεων και αιτήματων πρόσβασης, ώστε κατά τη διάρκεια ενός ελέγχου να αποδειχθεί ότι οι αρχές εποπτείας είχαν πάντα πρόσβαση στο πλήρες σύνολο δεδομένων.

Αυτό δεν είναι νομική συμβουλή. Αυτή η σελίδα παρέχει γενικές πληροφορίες σχετικά με τη νομοθεσία που αφορά αυτή την πλατφόρμα. Δεν γνωρίζουμε την κατάστασή σας. Εάν έχετε αμφιβολίες σχετικά με τη δική σας περίπτωση, συμβουλευθείτε έναν δικηγόρο ή την αρμόδια αρχή εποπτείας.

Γραμμένο με AI βάσει των πηγών παραπάνω, ελεγμένο από ένα άνθρωπο στις 2026-08-22. Κάτι δεν είναι σωστό; Ενημερώστε μας — οι διορθώσεις λαμβάνουν προτεραιότητα.