Czy cyfrowy paszport produktu dotyczy mojej stali?

Ramy obowiązuje szeroko, obowiązek paszportu dla stali jeszcze nie

ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) została opracowana jako rozporządzenie ramowe mające zasadniczo zastosowanie do praktycznie wszystkich wyrobów fizycznych wprowadzanych na rynek UE lub oddawanych do użytku — a półwyroby z żelaza i stali zasadniczo tam się wliczają. Jednak fakt, że ramy mogą mieć zastosowanie, nie oznacza jeszcze, że istnieje teraz obowiązek posiadania cyfrowego paszportu produktu. Cyfrowy paszport produktu to instrument, który jest aktywowany dopiero dla każdej grupy produktów: Komisja Europejska musi w tym celu najpierw przyjąć osobny akt delegowany dotyczący konkretnie żelaza i stali. Dopóki go tam nie będzie, obowiązek dla tej grupy produktów jeszcze nie istnieje, chociaż ESPR stanowi ramy prawne, w których to wkrótce będzie miało miejsce.

Dla jakich produktów to obowiązuje, a dla jakich nie

ESPR odnosi się do wyrobów fizycznych wprowadzonych na rynek UE lub oddanych do użytku. Półwyroby z żelaza i stali — blachy, profile, pręty, rury i podobne produkty — to tego typu wyroby fizyczne i zasadniczo wpadają w zakres stosowania rozporządzenia. Poza zakresem stosowania znajdują się kategorie wyłączone samą rozporzadzeniem, takie jak żywność i pasze, leki, rośliny żywe, zwierzęta i mikroorganizmy, produkty pochodzenia ludzkiego oraz pojazdy, o ile są już objęte specyficzną inną regulacją. Dla handlu stalą, przetwórców metali i firm budowlanych rozróżnienie to jest przede wszystkim reassurujaco klarowne: chodzi o listę wyłączeń dla zupełnie innych kategorii produktów, nie o coś, co dotyka metali półfabrykatów. Nie jest więc tak, że niektóre rodzaje stali wpadałyby w zakres ESPR, a inne nie — rozróżnieniem, które rzeczywiście ma znaczenie, jest to, czy dla grupy produktów "żelazo i stal" już przyjęto akt delegowany z cyfrowym paszportem produktu. To jest oddzielny krok, niezależny od pytania, czy produkt wpadł w zakres stosowania rozporządzenia ramowego.

Data jeszcze nie jest ustalona

Nie ma jeszcze ustalonej daty, kiedy cyfrowy paszport produktu dla żelaza i stali stanie się obowiązkowy. To, co jest ustalone, to sposób, w jaki to nastąpi: Komisja pracuje z planem pracy na okres 2025-2030, w którym przewiduje się, że pierwsze akty delegowane w ramach ESPR będą oczekiwane w 2026 r., a konkretne obowiązki zwykle zaczynają obowiązywać osiemnaście miesięcy później. To, czy i kiedy żelazo i stal znajdą się w planie pracy i jaka dokładna data z tego wynika, jest teraz jeszcze nieznane. Do momentu, w którym Komisja opublikuje akt delegowany dla tej grupy produktów, nie obowiązuje żaden obowiązek posiadania cyfrowego paszportu produktu dla półwyrobów z żelaza i stali. Gdy ten akt będzie dostępny, data z niego wynikająca pojawi się tutaj.

Co to oznacza dla handlu stalą

W praktyce sprowadza się to do szeregu kroków, które należy przejść w logicznej kolejności. Przede wszystkim trzeba śledzić, czy i kiedy Komisja opublikuje akt delegowany dla żelaza i stali — to moment, w którym powstaje konkretne zobowiązanie i konkretna data. Do tego czasu nie ma zobowiązania ustawowego, ale nie wyklucza to, że odbiorcy, partnerzy łańcucha dostaw lub własne cele zrównoważonego rozwoju mogą już domagać się danych, które wkrótce trafią do paszportu produktu, takich jak pochodzenie, skład i zawartość materiału wtórnego. Porządkowanie tych danych może być więc już teraz sensowne, niezależnie od zobowiązania ustawowego. Ponadto warto sobie uświadomić, że wymogi dotyczące samego paszportu — jakie dane muszą się w nim znaleźć, jak będzie dostępny poprzez kod QR lub podobny nośnik danych i jak długo musi pozostać dostępny — zostaną określone w akcie delegowanym dla konkretnej grupy produktów. Te wymogi dla żelaza i stali jeszcze nie istnieją, co oznacza, że w tej chwili nie można jeszcze ustalić definitywnej zawartości paszportu.

Znajduje się to tutaj: artykuł 1 i artykuł 9 ESPR

Fakt, że ESPR ma szerokie zastosowanie z ograniczoną listą wyjątków, wynika z artykułu 1 ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781), który opisuje przedmiot i zakres zastosowania rozporządzenia. Fakt, że cyfrowy paszport produktu jest oddzielnym instrumentem wprowadzanym poprzez akty delegowane dla każdej grupy produktów, wynika z artykułu 9 tego samego rozporządzenia, które reguluje systematykę i wymogi cyfrowego paszportu produktu.

Co robić teraz

Kto już teraz pracuje z półfabrykatami żelaza i stali, powinien śledzić publikację aktu delegowanego dla tej grupy produktów — określi on zarówno dokładną datę, jak i dokładną zawartość zobowiązania. Do tego czasu nie byłoby luksusem już teraz uporządkować dane dotyczące pochodzenia, składu i przetwarzania własnej stali, aby przy publikacji aktu nie trzeba było nadrabiać zaległości.

Na czym opiera się ta informacja

Samo rozporządzenie znajduje się na EUR-Lex. Informujemy o każde stwierdzeniu; nie musisz nam ufać.

Co konkretnie musisz zrobić

Czego się od Ciebie oczekuje

ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) jest rozporządzeniem ramowym. Artykuł 1 wyjaśnia, że rozporządzenie to nie ustanawia obowiązku paszportu dla poszczególnych grup produktów, lecz określa ramy, w ramach których obowiązek ten jest opracowywany dla każdej grupy produktów. W przypadku stali i wyrobów ze stali oznacza to: pytanie "czy dotyczy to mojej stali" w chwili obecnej nie może być odpowiedziane prostym tak lub nie, ponieważ odpowiedź dla każdej grupy produktów będzie zawarta w odrębnej decyzji. To, czego przedsiębiorstwo może się spodziewać w międzyczasie, można streścić w kilku praktycznych punktach.

Sprawdzić, czy Twój produkt należy do wyznaczonej grupy produktów

Artykuł 1 ESPR stanowi, że rozporządzenie ma zastosowanie do produktów wchodzących w zakres stosowania zgodnie z tym, co będzie określone w drodze aktów delegowanych. Dla przedsiębiorstwa zatrudniającego 10 do 100 pracowników oznacza to, że trzeba śledzić, które grupy produktów z sektora stalowego będą wyznaczone jako pierwsze. Nie każdy półfabrykat automatycznie pojawi się na horyzoncie w tej samej dacie; niektóre grupy będą uwzględniane wcześniej niż inne. Przegląd tego, co dokładnie może wchodzić w zakres ESPR, znajduje się na stronie dotyczącej które produkty sektora stalowego wchodzą w zakres ESPR.

Zrozumieć, że "stal" nie jest jednoznaczną kategorią

Artykuł 9 ESPR opisuje, co musi zawierać cyfrowy paszport produktu, gdy staje się to obowiązkowe dla grupy produktów, ale nie mówi, które wyroby stalowe to są. Blacha walcowana na gorąco, pasmo walcowane na zimno, profile, rury i stal do betonu zbrojonego nie są dla ustawodawcy automatycznie tą samą kategorią. Przedsiębiorstwo handlujące lub przetwarzające kilka rodzajów półfabrykatów robi dobrze, sprawdzając dla każdej linii produktów, czy i kiedy pojawi się ona w zakresie regulacji, zamiast zakładać, że "stal" jako całość wpadnie pod regulację w jednym momencie.

Zachować jasne rozróżnienie między półfabrykatem a produktem końcowym

Dla metalowców i przedsiębiorstw budowlanych jest to często najtrudniejszy punkt: blacha stalowa, którą jedno przedsiębiorstwo kupuje jako surowiec, dla innego przedsiębiorstwa jest już przetworzonym komponentem. Obowiązek wynikający z ESPR może przypadać różnym miejscom w łańcuchu, a to determinuje również, kto zestawia paszport i kto go jedynie przekazuje. Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie dotyczącej czy certyfikat produktu dotyczy półfabrykatów ze stali.

Śledzenie, kiedy obowiązek staje się konkretny

Artykuł 1 wiąże obowiązek faktyczny z aktami delegowanymi, które Komisja Europejska ustala dla każdej grupy produktów. Dla przedsiębiorcy oznacza to, że nie ma teraz stałego terminu do pracy, ale istnieje moment, na który należy zwrócić uwagę: opublikowanie tego aktu delegowanego dla własnej grupy produktów. Co dokładnie to akt delegowany i dlaczego jest on decydujący dla tego, czego wymaga się od przedsiębiorstwa, wyjaśniono na stronie dotyczącej czym jest akt delegowany i dlaczego określa, co musi się stać.

Gdzie dzieje się źle w praktyce

Pierwsza sytuacja, w której coś idzie nie tak: przedsiębiorstwo handlowe zakłada, że ponieważ "stal" jest wymieniana w mediach jako przykładowy sektor ESPR, wszystkie produkty stalowe w asortymencie od razu podlegają rozporządzeniu. Jest to zbyt szybkie przełożenie ogłoszenia na obowiązek ustalany oddzielnie dla każdej grupy produktów.

Druga sytuacja: przedsiębiorstwo budowlane przetwarza zakupione profile na produkt końcowy i zakłada, że obowiązek, jeśli będzie, automatycznie spoczywa na jego dostawcy. To, czy tak będzie, zależy od tego, gdzie w łańcuchu montaży certyfikat jest zestawiany i jaką rolę przydzielono przedsiębiorstwu przetwarzającemu — pytanie, które w każdej grupie produktów wygląda inaczej.

Trzecia sytuacja: przetwórca metali z trzydziestoma pracownikami uważa, że rozmiar przedsiębiorstwa jest decydujący dla tego, czy rozporządzenie ma zastosowanie. ESPR wiąże jednak obowiązek z grupą produktów, a nie pierwotnie z wielkością przedsiębiorstwa, choć mogą istnieć szczególne warunki dla mniejszych przedsiębiorstw. To rozróżnienie omówiono na stronie dotyczącej czy produktpasport dotyczy również małych przedsiębiorstw.

Czwarta sytuacja: przedsiębiorstwo biernie czeka na "obowiązkowe wprowadzenie paszportu stali" bez śledzenia, które delegowane akty są konkretnie przygotowywane dla własnej grupy produktów, i zostaje zaskoczone datą, która w rzeczywistości była znana już dużo wcześniej w czasopiśmach branżowych.

Piąta sytuacja: wewnętrzne działy — zakupy, sprzedaż, zapewnianie jakości — mają każdy inny pogląd na to, czy paszport już obowiązuje, ponieważ nikt nie ustalił, które linie produktów należą do już wyznaczonej grupy produktów, a które jeszcze nie. Prowadzi to do sprzecznych komunikatów kierowanych do klientów.

Co możesz dokumentować

Przegląd wszystkich linii produktowych i półfabrykatów, którymi przedsiębiorstwo handluje lub je przetwarza, z pytaniem dla każdej linii, czy należy ona do już wyznaczonej lub jeszcze podlegającej określeniu grupy produktów. Jako orientacja zob. stronę dotyczącą które produkty sektora stalowego wchodzą w zakres ESPR.
Uwaga przy każdej linii produktowej, kto w łańcuchu (dostawca, własne przedsiębiorstwo lub nabywca) byłby odpowiedzialny za zestawienie paszportu, gdy stanie się to obowiązkowe dla tej grupy.
Ustalony punkt kontrolny — na przykład co kwartał — w którym sprawdzane jest, czy opublikowano nowe delegowane akty istotne dla własnych grup produktów.
Wewnętrzna notatka o różnicy między własnymi półfabrykatami a produktami końcowymi, aby dział zakupów i dział sprzedaży przekazywali klientom i dostawcom to samo wyjaśnienie. Wsparcie w tym zakresie oferuje strona dotycząca co dokładnie stanowi cyfrowy paszport produktu dla stali.
Krótkie podsumowanie dla kierownictwa tego, co ESPR może oznaczać dla sektora własnego, aby decyzja o przygotowaniu nie była odkładana do momentu, w którym data już została ustalona. Kontekst do tego znajduje się na stronie dotyczącej co zmienia ESPR dla sektora stali.

To nie jest porady prawna. Ta strona zawiera ogólne informacje na temat przepisów, których dotyczy ta platforma. Nie znamy Twojej sytuacji. W razie wątpliwości dotyczących Twojego przypadku skonsultuj się z prawnikiem lub właściwym organem nadzoru.

Napisane przy użyciu AI na podstawie źródeł powyżej, sprawdzone przez człowieka dnia 2026-08-22. Coś się nie zgadza? Daj nam znać — korekty mają pierwszeństwo.