Jak sprawdzam, czy dane od mojego dostawcy są prawidłowe?

Niezawodne metody pomiarowe, bez własnych szacunków

ESPR nie określa, w jaki sposób odbiorca musi samodzielnie weryfikować dane od swojego dostawcy, ale ustala, skąd dane te muszą pochodzić. Artykuł 39 ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) stanowi, że dane zawarte w paszporcie produktu muszą powstać w wyniku metod badania, pomiaru lub obliczeń, które są niezawodne, dokładne i powtarzalne. Artykuł 40 uzupełnia to zakazem: produkt, a także oprogramowanie lub algorytmy w nim zawarte, nie mogą być skonstruowane w taki sposób, aby osiągi podczas pomiaru były korzystniejsze niż w normalnym użytkowaniu, a osiągi nie mogą się również pogorszać w miarę upływu czasu w sposób, który omija określone wymagania. Dla osób otrzymujących dane od dostawcy oznacza to, że źródło liczby — jaka metoda, jaka norma, kto dokonał pomiaru — jest punktem wyjścia. Nie poczucie, że wartość brzmi "logicznie".

Skierowane do producenta, a nie do odbiorcy

Artykuły 39 i 40 odnoszą się do podmiotu, który testuje, mierzy lub oblicza produkt, a następnie wprowadza go na rynek: w praktyce producenta lub importera półfabrykatów ze stali lub żelaza. Sklep stalowy, przetwórnik metalu lub przedsiębiorstwo budowlane otrzymujące paszport nie podlegają temu obowiązkowi — ta strona jest odbiorcą, a nie opracowującym. Artykuły te również nie zawierają instrukcji dla odbiorcy dotyczącej powtórzenia badań laboratoryjnych i nie pełnią funkcji arbitra w przypadku niezgody między stronami co do zmierzonej wartości. To również nie wynika z nich: jaką konkretną normę dla stali i żelaza należy stosować. Ustala się to dla każdej grupy produktów w aktach delegowanych, które nie istnieją jeszcze dla tego sektora.

Brak stałej daty wejścia w życie

Stała data, od której wymogi te będą obowiązywać dla stali i żelaza, nie jest jeszcze ustalona. Co jest natomiast ustalone: sama ESPR wraz z artykułami 39 i 40 jest już w mocy, ale konkretne reguły produktów — w tym potencjalne normy dla metod badania i pomiaru specyficznych dla stali i żelaza — muszą jeszcze być ustalone za pośrednictwem aktu delegowanego. Zgodnie z programem pracy Komisji Europejskiej na okres 2025-2030 pierwszego aktu delegowanego oczekuje się w 2026 roku, z obowiązkami, które wejdą w życie dopiero później. Do czasu wydania tego aktu dla stali i żelaza nie obowiązują obowiązkowe paszporty produktów, a zatem także brak jest ustawowo określonych punktów kontrolnych danych zawartych w nich.

Na co zwrócić uwagę podczas odbierania danych

W praktyce sprowadza się to do kilku kroków do wykonania w logicznej kolejności. Po pierwsze: sprawdzić, jaka metoda badania, pomiaru lub obliczenia leży u podstaw danego warunku i czy można ją prześledzić do normy, certyfikatu lub raport z badań zamiast do samej liczby bez wyjaśnienia. Następnie: ocenić, czy to uzasadnienie jest możliwe do prześledzenia — czy istnieje dokument, do którego się odwołuje, czy pozostaje to twierdzeniem. Warto również zwrócić uwagę na sygnały, które odpowiadają temu, co artykuł 40 ma na celu zapobiec: wartość, która jest wyraźnie korzystniejsza niż porównywalnych produktów, bez wyraźnego wyjaśnienia technicznego. Praktycznie: dokumenty wspierające dostawcy przechowywać oddzielnie obok samego paszportu, ponieważ dziesięcioletni hosting paszportu przez ferropas.eu dotyczy paszportu, a nie automatycznie dokumentów źródłowych dostarczonych przez dostawcę. A w przypadku wątpliwości co do konkretnego przypadku: zapytać dostawcę lub zapoznać się z oficjalnym tekstem rozporządzenia, zamiast samodzielnie wydawać opinię.

Podstawa: artykuł 39 i 40 ESPR

Fakt, że dane w paszporcie produktu muszą opierać się na metodzie sprawdzalnej, wynika z artykułu 39 ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781), które stawia wymogi dotyczące wiarygodności, dokładności i powtarzalności metod badań, pomiarów i obliczeń. Fakt, że dane nie mogą być sztucznie przedstawiane w korzystnym świetle ani pogarszać się w czasie, wynika z artykułu 40 tego samego rozporządzenia, które zabrania obchodzenia przepisów i pogorszenia się funkcjonowania. Oba artykuły zostały sformułowane w sposób ogólny i mają zastosowanie do produktów w ogólności; sposób ich konkretnego zastosowania do żelaza i stali zależy od produktu, na który ma być wydana delegowana handlowość.

Kto już teraz pracuje z dostawcą, może zapytać, na podstawie której metody lub normy zostały ustalone podane wartości i zachować to uzasadnienie. Gdy tylko delegowana handlowość dla żelaza i stali zostanie opublikowana, tutaj zostanie uzupełnione, które normy i punkty kontrolne będą w niej konkretnie przepisane.

Na czym opiera się ta informacja

Samo rozporządzenie znajduje się na EUR-Lex. Informujemy o każde stwierdzeniu; nie musisz nam ufać.

Co konkretnie musisz zrobić

Czego się od Ciebie oczekuje

Przyłączenie się do metod badań, pomiarów i obliczeń z artykułu 39

Artykuł 39 ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) stanowi, że dane w paszporcie produktu są opracowywane zgodnie z ustanowionymi metodami badań, pomiarów i obliczeń. Metody te są opracowywane dla każdej grupy produktów w delegowanych aktach — dla stali nie zostały jeszcze opublikowane. W praktyce dla przedsiębiorstwa zatrudniającego od 10 do 100 pracowników oznacza to, że dana — taka jak udział materiału pochodzącego z recyklingu lub wartość CO2 — to nie po prostu liczba, którą przesyła dostawca: za tą liczbą powinna stać metoda, na podstawie której została określona. Osoba otrzymująca dane może zatem zapytać, na podstawie której metody obliczono daną cyfrę, nawet jeśli nie została jeszcze ustalona ostateczna metoda dla stali.

Zapobieganie omijaniu lub pogorszeniu efektywności

Artykuł 40 ESPR dotyczy zapobiegania omijaniu i pogorszeniu efektywności: nie chodzi o to, aby produkt podczas badania wykazywał inne cechy niż podczas normalnego użytkowania, ani aby producent pogorszył efektywność produktu zaraz po jego zatwierdzeniu lub certyfikacji. Dla przetwórcy metali lub firmy budowlanej kupującej półfabrykaty stali oznacza to, że dana ustalona w danym momencie — na przykład przy pierwszej dostawie stopu — nie ma automatycznie obowiązywać dla przyszłych dostaw. Idea leżąca u podstaw artykułu 40 polega na tym, że rzeczywista, używana efektywność jest zgodna z deklarowaną efektywością, a to coś, na co odbiorca musi sam zwracać uwagę w praktyce, nawet w przypadku stałego dostawcy.

Samodzielna ocena wiarygodności dostarczonych danych

Nigdzie w ESPR nie ma obowiązku dla odbiorcy do samodzielnej kontroli lub certyfikacji danych dostawcy. To, co z niej wynika — za pośrednictwem metod z artykułu 39 i założenia artykułu 40, że efektywność musi być rzeczywista — to fakt, że przedsiębiorstwo ma interes w możliwości weryfikacji dostarczonych danych: czy wartość odpowiada temu, co jest typowe dla tego typu stali, czy można prześledzić pochodzenie danej, i czy jest jasne, kto dostarczył jaką część paszportu. Dla przedsiębiorstwa zatrudniającego od 10 do 100 pracowników to zwykle nie odrębny zespół kontrolny, ale stały etap przy przyjęciu dostawy: krótkie spojrzenie na uzasadnienie obok faktury i karty przewozowej.

Gdzie dzieje się źle w praktyce

Dostawca dostarcza cyfrę bez uzasadnienia. Przychodzi procent materiału pochodzącego z recyklingu, ale bez informacji, jaka metoda obliczeniowa za nim stoi. Bez tych informacji nie można sprawdzić, czy cyfra została określona zgodnie z metodą odpowiadającą artykułowi 39, czy też jest to oszacowanie.

Dane się nie zmieniają, chociaż proces produkcji został zmieniony. Dostawca zmienia na przykład trasę topienia lub udział złomu, ale paszport pozostaje bez zmian. To dokładnie styka się z tym, co artykuł 40 chce zapobiec: temu, że raz ustalona efektywność traci związek z rzeczywistą, aktualną produkcją.

Dane od różnych dostawców są łączone bez wyjaśnienia. W przypadku złożonego półfabrykatu cyfry z wielu partii mogą stać obok siebie bez jasności, która część od kogo pochodzi. Ci, którzy się z tym spotykają, czytają więcej na temat podejścia do tego w jak połączyć dane od różnych dostawców w jeden paszport produktu.

Dane z kraju spoza UE są trudne do weryfikacji. Przy imporcie stali spoza Unii często nie ma możliwości bezpośredniej kontroli podstawowej metody pomiaru; tło tego znajduje się w jak mogę sprawdzić, czy dane od mojego zagranicznego dostawcy są prawidłowe.

Dostawca powołuje się na NDA, aby odmówić dostarczenia uzasadnienia. Poufność i dostarczanie uzasadnionych danych są czasami przeciwstawiane sobie, podczas gdy przy właściwych umowach można znaleźć dla tego praktyczną formę — patrz czy mogę zawrzeć umowę o zachowaniu poufności i jednocześnie spełnić wymogi paszportu produktu.

Co możesz dokumentować

Wymagane uzasadnienie na daną. Które wartości są wnioskowane i jaka metoda lub norma do nich pasuje — przegląd tego znajduje się w Które dane muszę poprosić od mojego dostawcy stali?
Umowa dotycząca dostarczania i aktualizacji danych. Ustalenie, kiedy dane są dostarczane, w jakiej formie i co się dzieje, jeśli proces produkcji się zmieni — jak to można uwzględnić w umowie zakupu, znajduje się w Jak ustalam dostawę danych paszportu w mojej umowie zakupu?
Stała procedura postępowania w przypadku brakujących lub niekompletnych danych, w tym moment, w którym zostanie to sprawdzone u dostawcy — patrz Mój dostawca nie dostarcza danych — co mogę zrobić?
Wewnętrzny rejestr otrzymanych danych dla każdej dostawy, z datą, dostawcą i odpowiadającym mu uzasadnieniem, aby dane mogły być później identyfikowalne
Krótka wewnętrzna lista kontrolna dla osób rejestrujących dane, zawierająca pytanie, czy wartość jest wiarygodna w świetle wcześniejszych dostaw od tego samego dostawcy lub tego samego typu stali

To nie jest porady prawna. Ta strona zawiera ogólne informacje na temat przepisów, których dotyczy ta platforma. Nie znamy Twojej sytuacji. W razie wątpliwości dotyczących Twojego przypadku skonsultuj się z prawnikiem lub właściwym organem nadzoru.

Napisane przy użyciu AI na podstawie źródeł powyżej, sprawdzone przez człowieka dnia 2026-08-22. Coś się nie zgadza? Daj nam znać — korekty mają pierwszeństwo.