Mój dostawca nie dostarcza danych — co mogę zrobić?

Obowiązek pozostaje u producenta, nawet bez danych od dostawcy

Jeśli dostawca nie dostarcza żądanych danych, obowiązek opracowania cyfrowego paszportu produktu nie znika automatycznie. Obowiązek ten spoczywa zgodnie z ESPR na producencie lub importerze wprowadzającym produkt na rynek (artykuł 27). Jednocześnie rozporządzenie nakłada na inne ogniwa łańcucha dostaw własny obowiązek dostarczenia informacji niezbędnych do spełnienia wymogów (artykuł 38). Obowiązki te działają równolegle: producent musi opracować i utrzymywać dostępny paszport, a dostawca musi dostarczyć do tego niezbędne dane. Jeśli dostawca nie dostarcza danych, stanowi to jego własne naruszenie ESPR — jednak zwalnia producenta z jego własnego obowiązku. Problem nie zostaje przesunięty, lecz dzielony między dwie strony, z których każda ma swoją rolę.

Do kogo to się odnosi i do kogo nie

Te dwa artykuły odnoszą się do relacji między stronami w łańcuchu dostaw produktu objętego ESPR: producent lub importer z jednej strony, a dostawcy materiałów, części lub półfabrykatów z drugiej strony. Chodzi o obowiązek między przedsiębiorstwami, a nie obowiązek producenta wobec indywidualnego klienta końcowego pytającego o dane. Ponadto dotyczy to tylko grup produktów, dla których rzeczywiście obowiązki paszportowe — to określone jest dla każdej grupy produktów w akcie delegowanym. Dla żelaza i stali tego aktu jeszcze nie ma. Dopóki go nie będzie, ramy artykułów 27 i 38 istnieją jako tekst prawny, ale nie ma jeszcze konkretnych, wykonalnych obowiązków dla tej grupy produktów. Ważne jest zatem rozróżnienie między ogólnym systemem ESPR (już ustalone) a wypełnieniem specyficznym dla produktów żelaza i stali (jeszcze do przygotowania).

Jeszcze bez ustalonej daty: to następuje dopiero po akcie delegowanym

Nie ma jeszcze ustalonej daty, kiedy obowiązki te dla żelaza i stali wchodzą w życie. Plan pracy Komisji Europejskiej na okres 2025-2030 wskazuje 2026 jako przewidywany moment dla pierwszego aktu delegowanego, z obowiązkami wchodzącymi w życie osiemnaście miesięcy później. To jest planowanie, a nie ustalona data — akt musi jeszcze być opublikowany, dopiero wtedy będzie wiadomo, kiedy i dla jakich produktów w ramach żelaza i stali obowiązki będą dokładnie obowiązywać. Do tego czasu dla tej grupy produktów nie obowiązują żadne wykonalne wymogi dotyczące dostarczania lub otrzymywania danych paszportowych. Gdy akt delegowany zostanie opublikowany, data będzie podana tutaj.

Co zrobić, jeśli dane się nie pojawiają

Pierwszym krokiem jest sprawdzenie, czy poza ESPR coś już zostało ustalone dotyczące dostarczenia danych — na przykład w warunkach zakupu, umowie dostawy lub wcześniejszych ustaleniach dotyczących certyfikatów i raportów z badań. Gdy obowiązki ESPR dla żelaza i stali faktycznie wejdą w życie, drugim krokiem jest wskazanie dostawcy na jego własny obowiązek wynikający z artykułu 38 dostarczenia niezbędnych informacji. Rozsądnie jest dokumentować wnioski i odpowiedzi na piśmie, aby było jasne, co zostało poproszone i kiedy. Ponadto warto sprawdzić, czy te same dane można uzyskać inną drogą, na przykład poprzez certyfikaty, raporty z inspekcji lub inne ogniwa w łańcuchu dostaw, które były zaangażowane w pracę z tym samym materiałem. Co nie jest rozsądne: samodzielnie wypełniać lub uzupełniać dane bez uzasadnienia, tylko po to, aby uzyskać kompletny paszport. Paszport z nieuzasadnionymi danymi niesie ze sobą własne ryzyko, niezależnie od pytania, kto nie wywiązał się z obowiązków. W przypadku trwałych wątpliwości zaleca się skontaktowanie się z organizacją branżową lub właściwym organem nadzoru w celu wyjaśnienia własnej sytuacji.

Gdzie to wynika: artykuł 27 i artykuł 38 ESPR

Artykuł 27 rozporządzenia (UE) 2024/1781 (ESPR) określa obowiązki producentów, w tym obowiązek sporządzenia i udostępniania cyfrowego paszportu produktu. Artykuł 38 tego samego rozporządzenia reguluje wymogi dla podmiotów w łańcuchu dostaw i zobowiązuje je do dostarczenia informacji niezbędnych do spełnienia wymogów rozporządzenia. Razem artykuły te określają, że ostateczna odpowiedzialność za paszport spoczywa na producencie lub importerze, podczas gdy łańcuch musi wesprzeć ten proces poprzez dostarczenie podstawowych danych.

Co robić teraz

Na razie najważniejsze jest uporządkowanie własnych umów dotyczących zakupów i dostaw oraz ustalenie, jakie dane dotyczące materiału i pochodzenia są już dostępne, aby można było szybko na nich budować po opublikowaniu aktu delegowanego. Monitoruj publikację tego aktu dla żelaza i stali, bo tylko wtedy będzie jasne, od kiedy dokładnie jakie dane są potrzebne i jaka jest rola każdej strony w łańcuchu.

Na czym opiera się ta informacja

Samo rozporządzenie znajduje się na EUR-Lex. Informujemy o każde stwierdzeniu; nie musisz nam ufać.

Co konkretnie musisz zrobić

Czego się od Ciebie oczekuje

Kiedy stal lub półfabrykat ze stali podlega obowiązkowi cyfrowego paszportu produktu, skład tego paszportu zależy od danych dostarczonych w jakimś punkcie łańcucha dostaw. Często dostawcą jest producent, ale również inne ogniwa łańcucha dostaw mogą mieć wtedy rolę. ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) opisuje te role w dwóch artykułach, które są dla tego pytania obie istotne.

Obowiązek producenta

Artykuł 27 ESPR opisuje obowiązki producenta dotyczące paszportu produktu: sporządzenie paszportu, utrzymywanie go w aktualnym stanie i udostępnianie. Dla przedsiębiorstwa zatrudniającego 10 do 100 pracowników, które kupuje stal, oznacza to przede wszystkim, że producent — nie handlowiec ani pośrednik — to ten, u którego dane powinny się zasadniczo zaczynać. Jeśli dostawca jest sam producentem, obowiązek leży po jego stronie. Jeśli dostawca jest handlowcem lub dystrybutorem, zależy on od tego, co do niego trafi.

Obowiązek aktorów w łańcuchu dostaw

Artykuł 38 ESPR dotyczy wymogów dla aktorów w łańcuchu dostaw: stanowi, że każdy, kto w tym łańcuchu uczestniczy, musi dostarczać informacje niezbędne do spełnienia obowiązków dotyczących paszportu produktu. W praktyce oznacza to, że dostawca, który sam nie jest producentem, może być zobowiązany do przekazania tego, co wie — na przykład pochodzenia, składu lub wcześniejszych obróbek. Dla kupującego przedsiębiorstwa to przepis, który staje się istotny w momencie, gdy dostawca mówi "tego nie wiem" lub "to pan powinien zapytać producenta": pytanie brzmi wtedy, kto w łańcuchu powinien właściwie zarejestrować i przekazać te informacje.

Gdzie dzieje się źle w praktyce

Dostawca odsyła do własnego dostawcy. Handlowiec wskazuje, że nie posiada danych i że klient powinien zwrócić się bezpośrednio do walcowni. Dla kupującego bez bezpośredniej relacji z tą fabryką to droga donikąd.

Dane przychodzą późno lub tylko w wersji papierowej. Dostawca wysyła certyfikat materiałowy e-mailem, podczas gdy paszport wymaga ustrukturyzowanego, cyfrowo dostępnego zestawu danych. Między "coś wysłaliśmy" a "dostarczyliśmy to, co jest potrzebne" pozostaje jeszcze luka.

Część partii pochodzi z innego źródła niż podano. W przypadku ładunków mieszanych lub zamówień uzupełniających pochodzenie części partii okazuje się odbiegać od tego, co podawało pierwsza dokumentacja, bez wcześniejszego zawiadomienia.

Dostawca znajduje się poza UE i nie odpowiada na prośby. Komunikacja przebiega powoli, dane są niekompletne i brakuje mechanizmu umownego do wymusienia dostarczenia. Jest to bardziej widoczne w imporcie spoza Unii Europejskiej, gdzie importer czasami przejmuje zadania, które w UE leżą po stronie producenta — patrz co oznacza paszport produktu przy imporcie spoza UE.

Nigdy nie ustalono, kto dostarcza jakie dane. W przypadku wielu dostawców dla jednej połączonej partii brakuje jasnej umowy, kto dostarcza jaką część danych paszportu, przez co w przypadku braku nikt nie czuje się odpowiedzialny — dotyczy to szczególnie wtedy, gdy dane z różnych dostawców mają razem tworzyć jeden paszport, patrz jak połączyć dane z wielu dostawców.

Co możesz dokumentować

Umowa zakupu, w której dostarczenie danych paszportu jest wliczone jako warunek, wraz z opisem, jakie dane, w jakiej formie i w którym momencie będą dostarczone. Patrz jak to ustalić w umowie zakupu dla struktury takiego warunku.
Przegląd tego, o co dokładnie proszony był dostawca, i kiedy. To jest pierwszy dokument potwierdzający, jeśli dostawca później twierdzi, że nigdy nic nie był pytany — patrz jakie dane prosimy dostawcę stali o dostarczenie.
Korespondencja, w której dostawca został poproszony o wyjaśnienie braku danych, wraz z datą i opisem tego, co brakowało. Jest to istotne, gdy organ nadzoru pyta, co zostało zrobione, gdy dane nie dotarły.
Notatka o tym, co zostało faktycznie otrzymane, również jeśli jest niepełna — w tym forma (certyfikat, plik cyfrowy, wiadomość e-mail) i data otrzymania.
Krótkie zapisanie własnej oceny otrzymanych danych, na przykład czy są one zgodne z tym, co jest podane na partii fizycznej. Zob. jak sprawdzić, czy dane od dostawcy są prawidłowe w celu uzyskania podejścia w tym zakresie.
W przypadku dostawców spoza UE: oddzielna notatka o stopniu zaufania do dostarczonych danych, oraz jakie dodatkowe kroki zostały podjęte w celu jej weryfikacji — zob. jak sprawdzić, czy dane zagranicznego dostawcy są prawidłowe.

To zapisanie nie rozwiązuje problemu z dostawcą, ale pokazuje, co zostało podjęte w momencie, gdy dane były niedostępne. To rozróżnienie — między dostawcą, który nie dostarcza, a kupującym, który nic z tym nie robił — to dokładnie to, na co zwraca uwagę organ nadzoru.

To nie jest porady prawna. Ta strona zawiera ogólne informacje na temat przepisów, których dotyczy ta platforma. Nie znamy Twojej sytuacji. W razie wątpliwości dotyczących Twojego przypadku skonsultuj się z prawnikiem lub właściwym organem nadzoru.

Napisane przy użyciu AI na podstawie źródeł powyżej, sprawdzone przez człowieka dnia 2026-08-22. Coś się nie zgadza? Daj nam znać — korekty mają pierwszeństwo.